Sporza: "For love of the game": voorstellen tot hervormingen van het Belgische voetbal

15/11/2018 | Fraude | Michel Maus
Het Belgische voetbal staat door enkele gerechtelijke onderzoeken al een tijdje in een slecht daglicht. Michel Maus, professor fiscaal recht aan de VUB, en Karl Dhont, lid van Ethics and Disciplinary Unit UEFA en expert matchfixing, formuleren enkele voorstellen om de sportsector en ons voetbal te hervormen.

"Onze voorstellen overstijgen de voetbalsport"


"De manier waarop de relatie tussen voetbalclubs, spelers, trainers en spelmakelaars verloopt, is te weinig gereglementeerd", schrijven Maus en Dhont in hun rapport van 8 pagina's.
 
"Hierdoor is in het voetbal een ongezond vogelvrij klimaat ontstaan, waarbij voetbalclubs zelfs onbewust het risico lopen om betrokken te worden in dubieuze financiële constructies die door malafide personen gebruikt worden om wedstrijden te manipuleren, belastingen te ontduiken en/of crimineel geld wit te wassen."
 
"Wij hebben een programma opgesteld met voorstellen die moeten leiden tot een betere reglementering van het Belgische voetbal, met meer overheidscontrole, meer financiële transparantie en meer (para)fiscale rechtszekerheid. Onze voorstellen overstijgen de voetbalsport en zijn noodzakelijk voor elke professionele sporttak in België."
 

De voorstellen op een rijtje

 

1) reglementering van het statuut van sportmakelaar


Michel Maus: "Vastgoedmakelaars, verzekeringsmakelaars en headhunters hebben een wettelijk statuut. Het is ook een vereiste dat sportmakelaars aan een wettelijk statuut onderworpen zijn en gebonden zijn aan een deontologische code, waar ze strenge regels moeten respecteren. Dat zal een signaal zijn om een aantal personen die het niet zo goed bedoelen met de sport en samenleving, van dit beroep uit te schakelen."
 
  • de bescherming van de beroepstitel van het beroep van sportmakelaar moet het mogelijk maken dat enkel erkende sportmakelaars het beroep kunnen uitoefenen
  • een Beroepsinstituut moet toezicht uitoefenen op de naleving van de regels inzake toegang tot het beroep en de deontologie
  • de toegang van het beroep moet beperkt worden tot personen die getuigen van een zekere vakbekwaamheid en professionele kwaliteitseisen
  • een deontologische code is onontbeerlijk
  • er is regelgeving nodig over de makelaarsvergoedingen: het ligt voor de hand dat, in tegenstelling tot de huidige praktijk, de makelaarsvergoedingen betaald moeten worden door de opdrachtgever van de makelaar
 

2) invoering van Clearing House-systeem bij de sportfederaties

 
Michel Maus: "In het voetbal zijn er veel problemen geweest met licenties voor clubs. Het zou veel beter zijn om de Licentiecommissie naast de sportfederatie te plaatsen en te bevolken door deskundige personen die onafhankelijk kunnen opereren van clubs en federaties."
 
"Zij krijgen dan de bevoegdheid om clubs te screenen en licenties toe te kennen. Hun tweede taak is de inkomende en uitgaande transfers controleren op vlak van de herkomst van de geldstromen en respect voor de Financial Fair Play. Wie zo'n systeem moet oprichten? De overheid heeft een belangrijke taak om voortzetten te doen."
 

3) professionalisering van de disciplinaire instanties binnen de sportfederaties

 
Michel Maus: "Elke professionele sportbeoefenaar die de sportieve regels heeft overtreden, moet op een zeer korte termijn en op een professionele manier disciplinair bestraft worden, volgens een rechtlijnig en transparant sanctiesysteem dat voor elke sporter op dezelfde manier wordt toegepast."
 

4) invoering van preventieve fraudemaatregelen in de sportsector

 
Michel Maus: "Sportclubs moeten net als onder meer banken, verzekeringsmakelaars en advocaten de verplichting hebben de witwascel in te lichten wanneer zij met dubieuze transacties worden geconfronteerd."
 
"Zoals de ervaring met de banksector reeds heeft aangetoond, heeft dit een sterk preventief effect. Dat zal malafide personen ervan weerhouden om binnen de sportsector dubieuze transacties voor te stellen met dubieuze structuren."
 

5) hervorming van de fiscale en parafiscale gunstregimes van professionele sportbeoefenaars

 
Michel Maus: "Aan de clubs wordt een zeer zwaar voordeel toegekend. We pleiten voor de hervorming ervan. Waarom? Omdat het huidige systeem op Europees niveau zeer makkelijk kan worden beschouwen als staatssteun. De clubs zouden dan 10 jaar staatssteun moeten terugbetalen, wat de facto het faillissement van veel clubs zou betekenen."
 
  • het klassieke argument dat gunstregimes noodzakelijk zijn voor de competitiviteit van ons voetbal gaat helemaal niet op. Zelfs met alle gunstvoordelen spelen de Belgische clubs geen belangrijke rol van betekenis meer in Europa
  • door de huidige gunstregimes is het voor Belgische clubs veel makkelijker om buitenlandse spelers aan te trekken, wat ten koste van de eigen jeugdopleiding gaat
  • het competitief resulaat is navenant en het heeft ons voetbal ook opgezadeld met een migratieprobleem. 65 procent van de spelers in onze competitie is een buitenlandse speler, in Nederland is het slechts 35 procent
  • het afschaffen van deze voordelen lijkt geen verstandige beslissing. Het maatschappelijk belang van de sport moet door iedereen worden aanvaard, zodat (para)fiscale overheidssteun enigszins te verantwoorden valt
  • wat de opleidingssteun betreft, lijkt het juridisch vast te staan dat de sportclubs de volledige steun dienen te investeren in de opleiding van jonge sporters. Dat impliceert een radicale ommezwaai in het denkpatroon van de Belgische sport
  • het komt er dus op aan het huidige systeem van fiscale en parafiscale voordelen aan te passen zodat het beantwoordt aan de toegelaten staatssteun zoals bedoeld in de Europese wetgeving. Dit betekent dan in concreto dat de sportclubs de genoten fiscale en parafiscale overheidssteun zullen moeten aanwenden om hetzij te investeren in ofwel de opleiding van jonge beloftevolle sporters, ofwel de infrastructuur, ofwel in beiden.
 

6) hervorming van het competitiemodel

 
Michel Maus: "Er circuleren fraudeverhalen en we moeten kijken naar de oorzaken. Een van de oorzaken kan zijn dat sportieve degradatie te zware gevolgen met zich meebrengt voor de clubs. De overgang van 1A naar 1B moet worden versoepeld: meer clubs die degraderen en ook meer clubs die stijgen."
 
"Zo wordt het makkelijker om bij degradatie terug te keren naar het hoogste niveau en weer een gezonde structuur te hebben. Dat zou veel fraudegevoelige aspecten uit het systeem halen, zodat we niet meer de matchfixingproblematiek kennen zoals dat blijkbaar het geval is."

Interview Sporza.be