Alle be­drij­ven ge­lijk voor de fis­cus

16/01/2016 | Fiscaal | Michel Maus
De ex­perts van het scha­duw­ka­bi­net van De Tijd fi­le­ren de po­li­tie­ke ac­tu­a­li­teit en geven goede raad in­dien nodig. Mi­chel Maus, scha­duw­mi­nis­ter van Frau­de­be­strij­ding, ana­ly­seert de Eu­ro­pe­se ver­oor­de­ling van de Bel­gi­sche fis­ca­le ru­lings.
De Eu­ro­pe­se Com­mis­sie heeft maan­dag be­slist dat de Bel­gi­sche ‘over­win­st­ru­lings’ voor mul­ti­na­ti­o­nals ver­bo­den staats­steun zijn. Via de deals kun­nen in­ter­na­ti­o­naal ope­re­ren­de be­drij­ven een be­las­ting­vrij­stel­ling krij­gen op een deel van hun Bel­gi­sche winst. De ach­ter­lig­gen­de reden is dat de Bel­gi­sche winst deels te dan­ken is aan de in­ter­na­ti­o­na­le ac­ti­vi­tei­ten van het be­drijf. De om­vang van de vrij­stel­ling moet wor­den be­spro­ken met de fis­cus en kan vol­gens be­paal­de bron­nen op­lo­pen tot 82 pro­cent. Dat het sys­teem de facto enkel open­staat voor mul­ti­na­ti­o­nals en niet voor de lo­ka­le Bel­gi­sche be­drij­ven is vol­gens Eu­ro­pees com­mis­sa­ris voor Me­de­din­ging Mar­gre­the Vesta­ger markt­ver­sto­rend.

De Eu­ro­pe­se be­slis­sing sloeg in als een bom. De con­sen­sus is dat ze ne­fast is voor de re­pu­ta­tie van ons land als be­trouw­baar in­ves­te­rings­land. De ge­dwon­gen opzeg van fis­ca­le ru­lings onder Eu­ro­pe­se druk zal lei­den tot een ju­ri­di­sche chaos waar nie­mand mee ge­diend is. Het aan­trek­ken van bui­ten­land­se in­ves­te­rin­gen kan pas als je rechts­ze­ker­heid kan aan­bie­den.

Het moet wel wor­den ge­zegd dat België - de re­ge­ring-Ver­hof­stadt II - de bla­ma­ge had kun­nen ver­mij­den door eerst het fiat te vra­gen van Eu­ro­pa, wat ei­gen­lijk ver­plicht is als je staats­steun­pro­ble­men ver­wacht. On­der­tus­sen heeft de fe­de­ra­le re­ge­ring zijn Eu­ro­pe­se les al wat ge­leerd en de in­voe­ring van de ka­raat­taks ge­kop­peld aan een Eu­ro­pe­se go. De Vlaam­se re­ge­ring speelt dan weer met Eu­ro­pees vuur door een Tur­tel­taks in te voe­ren, waar­bij de groot­ste der­tig ver­brui­kers van elek­tri­ci­teit van de be­las­ting wor­den uit­ge­slo­ten omdat ze zijn aan­ge­slo­ten op het hoog­span­nings­net.

Wat ook niet te ont­ken­nen valt: het sys­teem leidt tot een sub­stan­ti­eel ver­schil in be­las­ting­druk tus­sen mul­ti­na­ti­o­nals en lo­ka­le be­drij­ven. The New York Times be­richt­te deze week dat de Bel­gi­sche tak van AB InBev dank­zij de over­win­st­ru­ling in België uit­ein­de­lijk slechts 4 pro­cent be­las­ting heeft be­taald op 60 mil­joen euro winst. Dat is on­mo­ge­lijk voor een lo­ka­le Bel­gi­sche brou­wer die dus door het ru­ling­sys­teem sub­stan­ti­eel fis­caal maar ook eco­no­misch wordt be­na­deeld. Je kan hier dan ook ge­rust spre­ken van een be­leid van twee fis­ca­le maten en ge­wich­ten.

En dus stelt zich de vraag of België de over­win­st­ru­ling koste wat het kost moet ver­de­di­gen voor het Eu­ro­pees Hof van Jus­ti­tie? De voor­stan­ders van het sys­teem menen van wel. Zij vin­den dat fis­ca­le voor­de­len een in­ter­na­ti­o­na­le nood­zaak zijn om bui­ten­land­se in­ves­teer­ders aan te trek­ken, wat ver­vol­gens leidt tot veel te­werk­stel­ling en veel kmo’s in de slip­stream van mul­ti­na­ti­o­nals doet over­le­ven. De te­gen­stan­ders van zulke fis­ca­le voor­de­len wij­zen dan weer op de fis­ca­le on­der­waar­de­ring van kmo’s en op het eco­no­misch be­lang van de on­der­buik van onze eco­no­mie. En ook zij heb­ben een punt. Kmo’s stel­len 70 pro­cent van de men­sen in de privésec­tor te­werk.

Het ar­gu­ment van het pri­o­ri­tair eco­no­misch be­lang van mul­ti­na­ti­o­nals voor de eco­no­mie is dan ook mis­plaatst. Mul­ti­na­ti­o­nals en kmo’s zijn on­los­ma­ke­lijk met el­kaar ver­bon­den en zijn een ab­so­lu­te nood­zaak om de eco­no­mie draai­en­de te hou­den. En dus is het ook een ab­so­lu­te nood­zaak om beide tak­ken op een­zelf­de ma­nier fis­caal te waar­de­ren. De dis­cus­sie die nu aan de gang is, gaat dan ook niet zo­zeer over de vraag om mul­ti­na­ti­o­nals zwaar­der te be­las­ten, maar wel om alle be­drij­ven ge­lijk te be­las­ten.

En dan komen we na­tuur­lijk bij de kern van het pro­bleem: onze be­las­ting­druk. Fis­ca­le be­leids­ma­kers be­sef­fen dat ze met onze to­ren­ho­ge be­las­ting­druk geen bui­ten­land­se in­ves­te­rin­gen kun­nen aan­trek­ken en pro­be­ren het dan maar via al­ler­lei swee­t­heart­deals. Maar door enkel aan mul­ti­na­ti­o­nals ex­ces­sie­ve voor­de­len toe te ken­nen, moe­ten an­de­ren na­tuur­lijk het fis­ca­le gelag be­ta­len. En dat mogen we ei­gen­lijk niet meer aan­vaar­den.

België kan na­tuur­lijk op het in­ter­na­ti­o­na­le to­neel ver­der de fis­ca­le limbo blij­ven dan­sen, maar ons land zal de wed­strijd nooit win­nen. Het is dan ook veel ge­zon­der om werk te maken van een sub­stan­tiële ver­la­ging van de druk in de ven­noot­schaps­be­las­ting en be­drij­ven die in ons land in­ves­te­ren en werk­ge­le­gen­heid creëren daar echt fis­caal voor te be­lo­nen. En dat zowel voor mul­ti­na­ti­o­nals als voor kmo’s. Voort­schrij­dend in­zicht heet dat.

Alle be­drij­ven ge­lijk voor de fis­cus